Kiểm soát pH ổn định là vấn đề được nhiều bà con nuôi tôm quan tâm do ảnh hưởng trực tiếp đến vụ nuôi. Vậy độ pH trong ao nuôi tôm biến động do đâu và làm sao để kiểm soát yếu tố này? Bài viết dưới đây BIOGENCY sẽ hướng dẫn quy trình kiểm soát pH ổn định, ít biến động cho ao tôm.
Vì sao cần kiểm soát pH ổn định khi nuôi tôm?
Độ pH là một trong những chỉ tiêu quan trọng nhất trong quá trình nuôi tôm. Độ pH có thể gây ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, khả năng ăn mồi, lột xác và tỷ lệ sống của tôm. Khi pH biến động mạnh hoặc kéo dài ngoài ngưỡng cho phép, tôm dễ bị stress, giảm ăn, chậm lớn, thậm chí bùng phát bệnh dù không có mầm bệnh rõ ràng.
Đặc biệt trong mô hình nuôi thâm canh, mật độ cao, lượng thức ăn lớn, pH nếu không được kiểm soát sẽ làm tăng độc tính của khí độc NH3, NO2, khiến môi trường ao nhanh xuống cấp. Vì vậy, kiểm soát pH ổn định không chỉ giúp tôm khỏe mà còn là nền tảng để ổn định hệ vi sinh, tảo và đáy ao, nâng cao hiệu quả vụ nuôi và giảm chi phí xử lý sự cố.
Độ pH trong ao tôm biến động do đâu?
Để kiểm soát pH hiệu quả, người nuôi cần hiểu rõ các nguyên nhân chính gây biến động pH trong ao.
– Hoạt động quang hợp của tảo
- Ban ngày, đặc biệt vào trưa nắng, tảo quang hợp mạnh, hấp thụ CO2 làm pH tăng cao.
- Ban đêm, tảo và sinh vật hô hấp, CO2 tích tụ khiến pH giảm thấp vào sáng sớm.
Nếu chênh lệch độ pH vào buổi sáng và buổi chiều >0,5 đơn vị, ao nuôi đang mất cân bằng sinh học.
– Độ kiềm thấp – hệ đệm yếu
Ao nuôi có độ kiềm thấp (Alkalinity) sẽ không đủ khả năng trung hòa Axit – Bazơ. Khi gặp mưa lớn, thay nước hoặc tảo bùng phát, pH dễ “nhảy” thất thường, rất khó kiểm soát.
– Đáy ao bẩn, nhiều hữu cơ
Thức ăn dư thừa, phân tôm và xác tảo lắng đáy phân hủy sinh ra CO2, H2S, làm độ pH buổi sáng giảm sâu và vào buổi chiều sẽ tăng vọt. Đây là nguyên nhân phổ biến khiến pH dao động mạnh trong ao thâm canh.
– Xử lý hóa chất không đúng thời điểm
Diệt khuẩn, diệt tảo sai thời điểm hoặc quá liều sẽ làm mất cân bằng hệ tảo, tạo điều kiện cho tảo độc chiếm ưu thế, khiến pH biến động kéo dài và khó phục hồi.
Hướng dẫn quy trình kiểm soát pH ổn định, ít biến động cho ao tôm
Mục tiêu kiểm soát pH ổn định ở ngưỡng lý tưởng là 7,8 – 8,2 và ngưỡng có thể chấp nhận được là 7,8 – 8,5. Đồng thời, đảm bảo mức chênh lệch dao động giữa độ pH vào ban ngày và ban đêm không quá 0,5 đơn vị.
– Bước 1: Kiểm tra pH
Đầu tiên, bà con nuôi tôm cần kiểm tra độ pH trong ao nuôi bằng bút đo pH hoặc các loại thuốc thử chuyên dụng. Lấy mẫu nước ao cách mặt nước khoảng 30-40cm và đo pH vào thời điểm buổi sáng lúc 6 giờ hoặc buổi chiều vào lúc 14 giờ.
– Bước 2: Cân bằng hệ đệm
Sau khi đã đo được chỉ số pH trong ao nuôi tôm và nhận thấy có sự thay đổi pH đột ngột hay tăng bất thường, bà con cần điều chỉnh hệ đệm bằng Dolomite với liều lượng 10kg/1000m3 nước. Sau đó, tăng dần liều lượng lên 10-20mg/l/ngày.
– Bước 3: Giảm dao động do tảo và chất hữu cơ
Kiểm soát mật độ tảo bằng cách:
- Duy trì 90–150 mg/L CaCO3 → pH ít dao động, tính độc NH3 không tăng nhanh.
- Giảm hữu cơ, cắt nguồn CO2/H2S → pH sáng không tụt, chiều không vọt.
- Thức ăn vừa đủ, bổ sung dị dưỡng, có thể che nắng cục bộ vào ngày nắng gắt.
Sau khi đã kiểm soát pH ổn định, ao nuôi còn cần được giảm sự dao động do tảo và hữu cơ bằng cách tăng sục khí, giảm 5–10% khẩu phần tạm thời khi độ pH vào buổi chiều > 8,3.
Xuyên suốt vụ nuôi, nếu gặp phải mưa lớn thì cần phải kiểm tra độ pH và độ kiềm ngay, trong cơn mưa thì dùng nước vôi trong để ổn định độ pH. Đồng thời, bà con nên duy trì bổ sung các sản phẩm men vi sinh định kỳ để xử lý hữu cơ treo và ổn định màu nước.
Giải pháp kiểm soát pH ổn định cho ao tôm
Để pH ổn định bền vững, cần kết hợp hệ đệm, vi sinh và kiểm soát tảo giúp môi trường nước và đáy ao sạch.
– Vi sinh xử lý nước ao Microbe-Lift AQUA C
Bổ sung các sản phẩm men vi sinh giúp giảm NH3, NO2, phân hủy hữu cơ, cắt nguồn sinh CO2/H2S (một trong những nguyên nhân làm pH dao động). Dòng sản phẩm men vi sinh Microbe-Lift AQUA C nhập khẩu từ Mỹ với thành phần gồm 13 chủng vi sinh có lợi sẽ giúp bà con kiểm soát Nitơ, Photpho và chất hữu cơ, ổn định màu nước và tảo có lợi cho ao nuôi.
– Men đường ruột cho tôm Microbe-Lift DFM
Sản phẩm men vi sinh đường ruột cho tôm Microbe-Lift DFM giúp tăng đề kháng cho tôm, hỗ trợ hệ tiêu hóa và đặc biệt cần thiết trong các trường hợp độ pH ao nuôi dao động, sau cơn mưa hoặc sau khi xử lý nước và đáy ao.
– Bổ sung khoáng – hệ đệm
Bà con nuôi tôm nên kết hợp các sản phẩm men vi sinh cùng khoáng cho tôm, điển hình như Dolomite, CaHCO3. Sử dụng Dolomite, CaHCO3 sẽ giúp duy trì kiềm 100–150 mg/L, đồng thời hỗ trợ tôm lột xác, cứng vỏ, giảm sốc môi trường.
Kiểm soát pH ao ổn định không khó nếu đảm bảp tốt độ kiềm, vi sinh vật có lợi, tảo pH 7,8–8,2 khả thi. Bà con cần theo dõi thường xuyên, đặc biệt trong mùa mưa sẽ giúp ao nuôi ổn định, tôm khỏe, giảm rủi ro và nâng cao hiệu quả vụ nuôi. Liên hệ HOTLINE 0909 538 514 để BIOGENCY tư vấn chi tiết giải pháp kiểm soát pH ổn định giúp ao nuôi tôm hiệu quả, an toàn và bền vững.
>>> Xem thêm: Hướng dẫn dùng vi sinh ép khuẩn thay chất diệt khuẩn trong nuôi tôm
